Przed zakupem smartfona sprawdzisz możliwość jego naprawy
Od 20 czerwca br weszły w życie przepisy UE dotyczące konieczności etykietowania energetycznego smartfonów i tabletów. Przed zakupem takich urządzeń będzie można sprawdzić możliwość ich naprawy, trwałość baterii czy odporność na przypadkowy upadek.
Smartfony i tablety, to urządzenia bez których trudno nam wyobrazić sobie codzienne życie. Umożliwiają kontakt z przyjaciółmi, zapewniają dostęp do rozrywki, ułatwiają naukę. Doceniamy je za wszechstronność i niezliczoną ilość funkcji ukrytych w jednym urządzeniu.
W ślad za ich popularnością podążają statystyki dotyczące sprzedaży. W 2024 roku w Europie sprzedano łącznie ponad 134 miliony smartfonów1. Z roku na rok zwiększa się również sprzedaż tabletów. Według danych firmy Canalys w 2024 roku na całym świecie sprzedano około 147,6 mln tabletów, co oznacza wzrost o 9,2% w porównaniu do roku wcześniejszego2.
Użytkujemy krócej niż zakładana żywotność urządzenia
Kupując smartfon czy tablet warto zwrócić uwagę na kilka czynników, dzięki którym będziemy mogli użytkować je dłużej i bardziej efektywnie. Jak pokazują wyniki badań, średni czas używania smartfonów i tabletów wynosi około 2 lata. Tymczasem urządzenia te powinny działać co najmniej 4-5 lat, a może nawet dłużej3.
Według jednego z operatorów sieci komórkowej „żaden smartfon nie jest długowieczny4”, a częstotliwość jego wymiany zależy od wielu czynników i indywidualnych preferencji. W zależności od tego jak często i w jaki sposób użytkujesz swój telefon, taki będzie czas jego żywotności. Nie bez znaczenia jest sposób jego konserwacji, czy dbałość o to, aby nam nie upadł lub nie był narażony na kontakt z wodą, kurzem czy pyłem.
Kiedy wymieniamy telefon na nowy?
Sygnałem do wymiany naszego smartfona na nowy są również takie objawy zużycia, jak częste zacinanie się, czy przestarzałe oprogramowanie i słabe parametry urządzenia, które uniemożliwiają korzystanie z nowoczesnych aplikacji5.
Kropką nad i, skłaniającą do zakupu nowego urządzenia jest również uszkodzona obudowa lub wyświetlacz, których nierzadko nie opłaca się naprawiać. Zresztą jak wynika z badań Eurobarometru, prowadzonych na zlecenie Komisji Europejskiej i Parlamentu, najczęstszą przyczyną (w 37%) wymiany danego urządzenia i zakupu nowego jest jego uszkodzenie6.
Nowe etykiety z informacją o możliwości naprawy
To samo badanie Eurobarometru wykazało również, że 69% konsumentów w UE-27 chciałoby, aby ich telefony i tablety działały 5 lat lub nawet dłużej. Stąd też nowa etykieta energetyczna7, umieszczana na smartfonach i tabletach od 20 czerwca 2025 roku, zawiera m.in. piktogram odnoszący się do możliwości ich naprawy oraz skalę od A do E, gdzie A oznacza klasę najłatwiejszą do naprawy, a E – najtrudniejszą.
Źródło: Komisja Europejska CIRCABC
Ponadto oprócz danych identyfikacyjnych urządzenia oraz jego klasy efektywności energetycznej (w skali od A do G), na etykiecie powinniśmy znaleźć takie informacje jak:
- trwałość baterii na cykl w godzinach i minutach na pełne naładowanie baterii (wskazuje jak długo bateria wytrzymuje od pełnego naładowania do momentu, w którym musi być ponownie naładowana),
- klasa wytrzymałości na spadki swobodne wielokrotne (określana jest na podstawie liczby upadków, które urządzenie jest w stanie wytrzymać, zanim nie wystąpią problemy z jego funkcjonalnością),
- trwałość baterii w cyklach (oznacza liczbę cykli ładowania/rozładowania, którą bateria może wytrzymać do momentu, gdy jej użytkowa moc elektryczna osiągnie 80% pojemności znamionowej, wyrażoną w cyklach. Według unijnych wymagań dotyczących ekoprojektu, baterie powinny wytrzymać co najmniej 800 cykli ładowania i rozładowania przy zachowaniu co najmniej 80% ich początkowej pojemności7,
- stopień ochrony przed wnikaniem (IP) (oznacza stopień ochrony zapewnianej przez obudowę przed wnikaniem stałych ciał obcych lub wody, oznaczony jest kodem IPXY (IP - od ang. ingress protection), w którym pierwsza cyfra (po literach IP) oznacza odporność na wnikanie ciał stałych (np. kurz), a druga – stopień zabezpieczenia przed wodą8.
Bardziej świadome i zrównoważone zakupy
Głównym celem nowych przepisów dotyczących etykietowania energetycznego i mających zastosowanie do smartfonów i tabletów wprowadzanych do obrotu w UE jest zwiększenie żywotności tych urządzeń, zapewnienie ich naprawy oraz umożliwienie konsumentom dokonywanie bardziej świadomych i zrównoważonych wyborów zakupowych.
Według szacunków Komisji Europejskiej, zastosowanie powyższych przepisów oraz wymogów dotyczących ekoprojektowania, pozwoli zaoszczędzić do roku 2030 2,2 TWh energii elektrycznej, co stanowi około 31% energii, którą zużylibyśmy bez zastosowania opisanych działań.
Na oszczędności, lecz tym razem w wydatkach, dzięki zastosowaniu powyższych przepisów powinni również liczyć konsumenci. Dłuższa żywotność urządzeń to rzadsze zakupy i mniejsze wydatki na naprawę. Jak szacuje Komisja Europejska oszczędności ze strony konsumentów powinny wynosić około 20 mld EUR.
I na koniec – energooszczędne i dłużej użytkowane smartfony czy tablety, to mniejszy wpływ na środowisko naturalne. Urządzenia te zawierają szereg różnych materiałów, w tym ważne surowce krytyczne, których mniejsze zużycie i wydłużenie cyklu życia mają istotny wpływ na ograniczenie negatywnych skutków powstających w wyniku ich pozyskiwania i produkcji nowych urządzeń.
